Nằm ở vùng núi phía tây Nghệ An, Buộc Mú từng có nhiệt độ khoảng -8°C trong đợt rét năm 2016, khiến cây cối đường đi phủ trắng băng tuyết. Ngay cả khi không có băng giá, nơi đây vẫn thu hút du khách nhờ cảnh núi rừng và biển mây.

Nhắc đến miền Trung, nhiều người thường nghĩ đến nắng nóng và những mùa hè khô hạn. Tuy nhiên, tại Buộc Mú, thuộc xã Na Ngoi, tỉnh Nghệ An, thời tiết mùa đông có thể xuống mức rất thấp. Khu vực này nằm gần biên giới Việt Nam – Lào, thuộc địa bàn Kỳ Sơn trước đây, nơi địa hình núi cao khiến nhiệt độ có thể thấp hơn đáng kể so với đồng bằng và ven biển.

Cuối tháng 1/2016, một đợt không khí lạnh mạnh tràn xuống khiến nhiều khu vực vùng cao Nghệ An chìm trong giá rét. Theo các ghi nhận được công bố vào thời điểm đó, nhiệt độ tại Buộc Mú và vùng lân cận có lúc giảm xuống khoảng -5 đến -8°C. Những khu vực như Na Ngoi, Mường Lống và Nậm Cắn cũng xuất hiện băng tuyết.

Trong đợt rét này, tuyết được ghi nhận rơi trong nhiều giờ, phủ trắng đường đi, cành cây và sườn núi. Những cây đào rừng vừa chớm nở bị băng giá bao phủ, tạo nên cảnh sắc tương phản giữa màu trắng của băng tuyết và sắc hồng của hoa. Hiện tượng hiếm gặp tại miền Trung khiến nhiều người liên tưởng đến những khu rừng mùa đông ở Bắc Âu.

Đầu tháng 1/2026, Buộc Mú tiếp tục ghi nhận một đợt rét mạnh. Theo thông tin báo chí phản ánh, sáng 9/1, nhiệt độ tại đây có thời điểm xuống khoảng -4 đến -5°C, khiến mặt đất và cành cây xuất hiện băng giá. Những ghi nhận này cho thấy vùng núi cao Nghệ An có thể trải qua các đợt rét khắc nghiệt, dù không phải lần nào nhiệt độ xuống thấp cũng có tuyết rơi.

Buộc Mú nằm trong khu vực núi Trường Sơn, gần đỉnh Puxailaileng cao khoảng 2.700m. Khi không khí lạnh mạnh tràn xuống, nhiệt độ tại những nơi có độ cao lớn có thể giảm dưới 0°C. Nếu điều kiện độ ẩm và thời tiết phù hợp, hơi nước có thể đóng băng trên cành cây, ngọn cỏ và mặt đất.

Cần phân biệt băng giá với tuyết rơi. Băng giá hình thành khi nước hoặc hơi nước đóng băng trên bề mặt vật thể, trong khi tuyết gồm các tinh thể băng hình thành trong khí quyển rồi rơi xuống mặt đất. Vì vậy, hình ảnh cây cối phủ trắng trong một đợt rét không đồng nghĩa toàn bộ hiện tượng đều là tuyết rơi.

Ngay cả khi nhiệt độ không xuống dưới 0°C, Buộc Mú vẫn có sức hút nhờ cảnh quan núi rừng và biển mây. Vào thời điểm thời tiết thuận lợi, mây trắng có thể phủ kín thung lũng, len qua sườn núi, khiến các đỉnh núi nổi lên giữa không gian rộng lớn. Theo thông tin du lịch được đăng tải, khu vực này cách trung tâm Vinh khoảng 250km, tùy tuyến đường và điểm đến cụ thể.

Với quãng đường dài và địa hình nhiều đoạn đèo dốc, du khách nên bố trí ít nhất 2 ngày 1 đêm hoặc 3 ngày 2 đêm để chủ động thời gian di chuyển. Nếu muốn kết hợp săn mây và tìm hiểu văn hóa bản địa, Mường Lống cũng là lựa chọn đáng cân nhắc. Khu vực này có khí hậu mát mẻ, thường xuất hiện sương mù và mây thấp.

Tháng 7/2025, Mường Lống được UBND tỉnh Nghệ An công nhận là điểm du lịch cộng đồng. Du khách có thể đi bộ khám phá bản làng, tìm hiểu đời sống của đồng bào dân tộc Mông và Khơ Mú, thưởng thức ẩm thực địa phương hoặc nghỉ tại các cơ sở lưu trú cộng đồng. Ngoài mùa đông, nơi đây còn có sức hút vào mùa xuân và mùa hoa, khi vườn mận và cảnh quan núi rừng tạo nên không gian yên bình.

Khả năng xuất hiện băng giá ở vùng núi cao Nghệ An thường tăng trong các đợt rét đậm, rét hại, nhất là từ tháng 12 đến tháng 2. Tuy nhiên, đây chỉ là khoảng thời gian tham khảo, không bảo đảm băng tuyết sẽ xuất hiện hằng năm. Du khách nên theo dõi dự báo thời tiết tại Na Ngoi và các xã vùng cao phía tây Nghệ An, đồng thời liên hệ người dân hoặc cơ sở lưu trú địa phương để cập nhật tình trạng đường sá.

Do Buộc Mú nằm gần khu vực biên giới, người đi cần tìm hiểu quy định tiếp cận khu vực này, không tự ý vào đường hạn chế hoặc khu vực kiểm soát khi chưa được phép. Trong mùa đông, cần chuẩn bị áo giữ nhiệt, áo khoác chắn gió, mũ len, găng tay và giày có độ bám tốt. Băng giá có thể khiến đường trơn trượt, còn sương mù dày làm giảm tầm nhìn, gây nguy hiểm khi di chuyển bằng xe máy hoặc ô tô.

Ẩm thực địa phương cũng là một phần trải nghiệm khi khám phá vùng núi phía tây Nghệ An. Tùy từng cơ sở lưu trú, du khách có thể thưởng thức gà bản, thịt nướng, cá suối, rau rừng và xôi nếp. Với các nhóm đông người, nên liên hệ đặt phòng và bữa ăn trước vì dịch vụ tại vùng núi xa trung tâm còn hạn chế.

Từ đợt rét xuống khoảng -8°C năm 2016 đến hiện tượng băng giá được ghi nhận đầu năm 2026, Buộc Mú cho thấy miền Trung không chỉ có nắng nóng mà còn có những vùng núi trải qua mùa đông khắc nghiệt. Khi điều kiện thời tiết phù hợp, nơi đây có thể xuất hiện cảnh sắc phủ trắng hiếm gặp; trong những ngày không có băng tuyết, biển mây, núi rừng và đời sống bản địa vẫn là những điểm thu hút du khách.

Tâm Thanh (tổng hợp)