Xe tập lái xuất hiện trên cao tốc, đặc biệt khi chuyển làn đột ngột, có thể tạo ra tình huống nguy hiểm bởi học viên chưa đủ kinh nghiệm để phán đoán tốc độ và khoảng cách của các phương tiện xung quanh.

Một lần chạy trên cao tốc Hà Nội – Thái Nguyên, người viết gặp chiếc xe tập lái đi ở làn giữa. Khi xe phía sau tiến gần, chiếc xe bất ngờ đánh lái sang làn trái. Tình huống xảy ra trong vài giây khiến người lái phía sau phải phanh gấp để tránh va chạm.

Nếu người điều khiển phản ứng chậm hơn, đang chạy nhanh hơn hoặc phía sau có phương tiện không giữ khoảng cách an toàn, sự việc có thể dẫn đến tai nạn liên hoàn.

Theo Công an tỉnh Thái Nguyên, lực lượng cảnh sát giao thông thời gian qua thường xuyên tuần tra trên các tuyến cao tốc, quốc lộ và đường tỉnh, ghi nhận số lượng xe tập lái xuất hiện trên các tuyến đường khá lớn. Có thời điểm 2-3 xe tập lái đi gần nhau, chiếm cả hai làn đường.

Phòng Cảnh sát giao thông Công an tỉnh Thái Nguyên đã tuyên truyền và yêu cầu các cơ sở đào tạo lái xe không xây dựng giáo án giảng dạy chạy trên cao tốc.

Thực tế cũng đã xảy ra tai nạn liên quan xe tập lái. Ngày 19/4, trên cao tốc Thái Nguyên – Hà Nội, một ô tô 5 chỗ gắn biển tập lái đang chạy ở làn bên phải bất ngờ bật xi-nhan chuyển sang làn trái ngay trước đầu xe tải đầu kéo chạy với tốc độ cao. Va chạm xảy ra khiến phần đầu xe tập lái bị hư hỏng nặng, người lái bị thương.

Điều khiến nhiều tài xế lo ngại khi gặp xe tập lái trên cao tốc không hẳn là tốc độ thấp. Xe chạy chậm vẫn có thể được các phương tiện phía sau chủ động giảm tốc, giữ khoảng cách hoặc lựa chọn thời điểm vượt phù hợp. Nguy hiểm hơn là những quyết định bất ngờ mà người lái phía sau không kịp dự đoán.

Trên đường thông thường, học viên có thể tập quan sát, giữ làn và chuyển hướng trong điều kiện tốc độ vừa phải. Cao tốc lại có đặc thù khác, khi các phương tiện di chuyển nhanh và khoảng thời gian để xử lý tình huống ngắn hơn nhiều.

Người mới học lái cũng có thể chưa ước lượng chính xác tốc độ và khoảng cách của phương tiện phía sau. Khoảng trống mà học viên cho rằng đủ để chuyển làn có thể không đủ an toàn đối với một xe đang chạy nhanh tới.

Không thể yêu cầu người mới học lái xử lý tình huống như một tài xế nhiều năm kinh nghiệm. Chính vì vậy, việc đưa học viên vào môi trường có tốc độ cao cần được cân nhắc kỹ, bởi một sai sót không chỉ ảnh hưởng đến người tập lái mà còn có thể gây nguy hiểm cho nhiều phương tiện khác.

Cao tốc là tuyến đường phục vụ lưu thông nhanh và liên tục, với sự tham gia của nhiều loại phương tiện như xe tải, xe khách, container. Khi xảy ra va chạm, hậu quả có thể nghiêm trọng hơn so với đường giao thông thông thường.

Đào tạo lái xe cần chú trọng thực hành, nhưng việc lựa chọn địa điểm cũng phải bảo đảm an toàn cho cộng đồng. Các khu vực thực hành chuyên biệt hoặc những tuyến đường được lựa chọn, kiểm soát về thời gian và mật độ phương tiện có thể là phương án cần được nghiên cứu.

Xe tập lái cần môi trường để học viên quan sát, suy nghĩ và sửa sai. Trong khi đó, cao tốc đòi hỏi người điều khiển phải đưa ra quyết định nhanh và chính xác. Khi hai yêu cầu này xung đột, nguy cơ không chỉ dừng ở một lỗi trong buổi học mà có thể trở thành tai nạn cho nhiều người.

Tâm Thanh (tổng hợp)